Niebieski Księżyc nad Polską. Rzadkie zjawisko będzie widoczne pod koniec maja

Pod koniec maja 2026 roku na nocnym niebie pojawi się wyjątkowe zjawisko astronomiczne. Mowa o tzw. Niebieskim Księżycu, czyli drugiej pełni Księżyca przypadającej w jednym miesiącu kalendarzowym. Ostatni raz można było obserwować je w sierpniu 2023 roku, a kolejna okazja pojawi się dopiero w grudniu 2028 roku.

Choć nazwa może sugerować zmianę koloru tarczy naszego satelity, w rzeczywistości Księżyc pozostanie biały lub lekko żółtawy. Określenie „Niebieski Księżyc” odnosi się wyłącznie do rzadkości tego układu kalendarzowego.

Niebieski Księżyc występuje wtedy, gdy w jednym miesiącu kalendarzowym dochodzi do dwóch pełni. Dzieje się tak dlatego, że pełny cykl księżycowy trwa około 29,5 dnia, podczas gdy większość miesięcy ma 30 lub 31 dni.

W maju 2026 roku pierwsza pełnia, określana tradycyjnie jako Kwiatowa Pełnia, przypadła 1 maja. Druga pojawi się 31 maja i to właśnie ona będzie nazywana Niebieskim Księżycem.

Zjawisko pojawia się średnio raz na około 2,5–3 lata. Nigdy nie występuje natomiast w lutym, który jest zbyt krótki, aby pomieścić dwie pełnie.

Maksimum pełni przypadnie w niedzielę 31 maja o godzinie 10:45 czasu polskiego. Najlepsze warunki do obserwacji pojawią się jednak wieczorem oraz w nocy z 30 na 31 maja i z 31 maja na 1 czerwca.

Miłośnicy astronomii podkreślają, że najpiękniej Księżyc prezentuje się tuż po zachodzie Słońca, gdy wynurza się nad linią horyzontu. Do obserwacji nie będzie potrzebny teleskop ani lornetka — zjawisko będzie dobrze widoczne gołym okiem, o ile dopisze pogoda.

Najlepiej wybrać miejsce oddalone od miejskich świateł, z odsłoniętym widokiem na niebo.

Tegoroczny Niebieski Księżyc będzie dodatkowo wyjątkowy z jeszcze jednego powodu. Pełnia zbiegnie się niemal dokładnie z apogeum orbity Księżyca, czyli momentem, gdy znajduje się on najdalej od Ziemi.

Oznacza to, że na niebie pojawi się tzw. Mikroksiężyc, najmniejsza pełnia 2026 roku. Księżyc będzie wydawał się nieco mniejszy i ciemniejszy niż podczas typowej pełni.

Odległość naszego naturalnego satelity od Ziemi przekroczy wówczas 406 tys. kilometrów.

Termin „Blue Moon” wywodzi się z języka angielskiego i nawiązuje do powiedzenia „once in a blue moon”, które oznacza coś bardzo rzadkiego. Polski odpowiednik tego zwrotu to „raz na ruski rok”.

Wbrew nazwie Księżyc zazwyczaj nie zmienia koloru na niebieski. Taki efekt może pojawić się jedynie wyjątkowo, np. wskutek obecności pyłów wulkanicznych lub dymu w atmosferze.

Końcówka maja zapowiada się wyjątkowo dla wszystkich osób lubiących obserwować nocne niebo. Niebieski Księżyc i jednoczesny Mikroksiężyc to połączenie, które zdarza się niezwykle rzadko.

Jeśli warunki pogodowe okażą się sprzyjające, mieszkańcy całej Polski będą mogli zobaczyć jedno z najciekawszych zjawisk astronomicznych tego roku.