Makrofagi — jaką pełnią funkcję w organizmie?

Makrofagi to populacja komórek należących do układu odpornościowego. Podstawową rolą makrofagów jest pochłanianie i niszczenie obiektów stanowiących potencjalne zagrożenie dla funkcjonowania organizmu. W jaki sposób następuje powstawanie makrofagów i dlaczego jeszcze mają tak istotny wpływ na zdrowie człowieka?

Makrofagi – ich znaczenie dla odporności

Makrofagi powstają z monocytów, największych komórek wśród białych krwinek. Monocyty tworzone są w szpiku kostnym i krążą około 20 godzin we krwi. Po tym czasie przechodząc przez śródbłonek naczyń krwionośnych do tkanek, ulegają transformacji do makrofagów. Proces pochłaniania przez makrofagi komórek i usuwania ich z organizmu nosi nazwę fagocytozy. Poprzez eliminację patogennych i nieprawidłowych komórek (w tym nowotworowych) może nastąpić w ustroju prawidłowa regeneracja i odbudowa tkanek.

Podstawowe zadania makrofagów:

Makrofagi pochłaniają (fagocytują) duże cząstki takie jak grzyby, bakterie, drobnoustroje.
Makrofagi rozpoznają komórki o cechach apoptozy i eliminują obumarłe tkanki.
Makrofagi biorą udział w rozkładzie erytrocytów, co odbywa się w śledzionie.
Makrofagi są odpowiedzialne za rozkład i prezentowanie antygenów limfocytom.
Makrofagi produkują szereg cytokin takich jak: interleukiny, leukotrieny i interferony.
Makrofagi uczestniczą w procesie gojenia ran (m.in. po zawale mięśnia sercowego) i ograniczają miejscowy stan zapalny.

Rola makrofagów w prawidłowym funkcjonowaniu układu immunologicznego nie ogranicza się jedynie do usuwania, fagocytowania uszkodzonych tkanek i mikroorganizmów. Makrofagi odpowiadają za regulowanie procesu zapalnego, zarówno go rozpoczynając, jak i wygaszając przez usuwanie neutrofili z ogniska zapalnego.

Makrofagi jako element układu immunologicznego uczestniczą w procesach:

odporności wrodzonej obejmując niszczenie bakterii, tkanek objętych procesem nowotworowym oraz inicjowanie powstawania cytokin prozapalnych;
odporności nabytej, gdzie dochodzi do prezentacji pochłoniętego antygenu limfocytom T, a także wydzielanie interleukiny 12 (IL-12), która stymuluje powstawanie limfocytów T i produkcję specyficznych dla antygenu przeciwciał.

Długość życia makrofagów jest zróżnicowana i może wynosić od kilku godzin do kilku miesięcy, co zależy od rodzaju odpowiedzi odpornościowej, w której biorą udział.

Podział makrofagów

Makrofagi mogą być aktywowane przez sygnały pochodzące z własnego organizmu (fizjologiczne) lub czynniki zewnętrzne. Przemieszczanie się makrofagów w miejsce docelowe jest możliwe dzięki zjawisku chemotaksji. Makrofagi wykazują zdolność odbierania bodźców wysyłanych przez drobnoustroje, metabolity bakterii, produkty limfocytów i rozpadu komórek. Po rozpoznaniu przez makrofagi obecności niepożądanych mikroorganizmów dochodzi do ich usunięcia z ustroju.

Makrofagi przechodzą specyficzne zróżnicowanie, co wynika ze środowiska, w którym spełniają swoje funkcje. Główne miejsca lokalizacji makrofagów to szpik kostny, śledziona, węzły chłonne, wątroba, płuca oraz inne narządy i tkanki. Postawione w stan gotowości makrofagi zwiększają swoje zdolności żerne, wzrasta ich cytotoksyczność i cechy bakteriobójcze.

Makrofagi w zależności od miejsca występowania w danych tkankach można podzielić na:

makrofagi narządów limfatycznych;
makrofagi mięśnia sercowego;
makrofagi płucne (pęcherzykowe);
makrofagi tkanki łącznej (histiocyty);
makrofagi tkanki kostnej (osteoklasty);
makrofagi wątrobowe (komórki Kupffera);
makrofagi ośrodkowego układu nerwowego (mikrogleje);
makrofagi błon maziowych;
makrofagi jam surowiczych.

Układ immunologiczny człowieka to niezwykle skomplikowany kompleks, którego sprawne funkcjonowanie pozwala utrzymać prawidłowość procesów życiowych oraz zwalczać zagrożenia naruszające homeostazę organizmu. Odporność na czynniki chorobotwórcze oraz szybkość reakcji obronnej organizmu można podnosić, stosując leki zawierające w składzie wyciąg wodny z aloesu drzewiastego, pelargonię afrykańską i jeżówkę purpurową. Kluczowe znaczenie we wzmocnieniu odporności w walce z patogenami odgrywa witamina C, witamina D oraz kwasy tłuszczowe omega-3.

Więcej informacji znajdziesz na stronie: Bioaronsystem.pl