Niż demograficzny. Jak jest na Śląsku?

Jutro obchodzimy Światowy Dzień Ludności. To święto zostało ustanowione w związku z osiągnięciem liczby 5 miliardów osób na świecie. A my w dzisiejszym programie przyjrzymy się jak wygląda kwestia niżu demograficznego w województwie śląskim. Od kilku lat nie wygląda to dobrze.

W roku 1995 województwo Śląskie miało największą liczbę ludności do obecnego roku. Wtedy wynosiła ona ponad 4 900 000 mieszkańców. Na chwilę obecną posiadamy w miarę dokładne dane z roku 2010. Wówczas podczas spisu ludności na Śląsku odnotowano ponad 4 635 000 mieszkańców, czyli o prawie 300 000 osób mniej. Dane na 2012 rok nie są jeszcze znane.

Drobny wzrost demograficzny odnotowaliśmy w roku 2010, kiedy wiele osób, które emigrowały na tzw. wyspy, powróciło do kraju. Dr Aleksander Wolski, socjolog, podkreśla, że ci ludzie wrócili ze względu na brak pracy w Wielkiej Brytanii, lub też ze względu na to, że uważali, że rozwiną tutaj swój własny biznes.

Jeśli chodzi o liczbę mieszkańców w konkretnych miastach, to największym pod względem ludności w województwie śląskim są Katowice. Zamieszkuje tu niemal 310 000 osób. Dalej plasują się Częstochowa – około 240 000 mieszkańców, Sosnowiec – trochę ponad 220 000 mieszkańców oraz Gliwice – ok. 196 000 mieszkańców.

Województwo Śląskie nie wypada zbyt dobrze jeżeli chodzi o średni wiek mieszkańcow. W naszym regionie wynosi on ponad 36 lat, co stawia nas w niezbyt korzystnej sytuacji.

Warto zwrócić uwagę, że w 2010 roku doszło do tego, że procent osób w wieku przedprodukcyjnym (czyli do 17 roku życia) spadł do 17,2 %, przy czym ilość osób w wieku poprodukcyjnym (czyli kobiety w wieku 60 lat i więcej i mężczyźni 65 lat i więcej) wynosiła 17,7%. Jak łatwo odczytać – mamy więcej osób w starszym wieku, niż młodych. W tym przypadku tendencja jest bardzo mocno spadkowa. W 1995 roku liczba osób w wieku przedprodukcyjnym wynosiła prawie 1 300 000 osób. W roku 2010 ta wartość wyniosła niemal 500 000 osób mniej (!). Łatwo można więc się zorientować, że mamy coraz mniej młodych osób.

Jeżeli chodzi o małżeństwa zawierane w województwie śląskim to najwięcej z nich w ostatnich 10 latach zostało zawartych w 2009 roku – 31 209. W roku 2010 było ich nieco ponad 28 000, a w 2011 już trochę ponad 25 000. Liczba rozwodów na rok 2009 wyniosła ponad 8600, a w następnych latach już stopniowo spadała. Ta tendencja spadkowa rozwodów utrzymuje się stale od 2006 roku.

Wiadomo, że małżeństwo bardzo często łączy się z potomstwem. I tak, w województwie śląskim najpopularniejszym modelem rodziny jest 2+1 oraz nieco rzadziej 2+2.

Dr Aleksander Wolski zwraca uwagę, że taki model jest popularny głównie ze względu na czynniki ekonomiczne. Ludzi po prostu nie stać na posiadanie większej ilości potomstwa.

I faktycznie – utrzymanie dzieci jest coraz droższe, co potwierdzają często rodzice pociech. Miesięczne wydatki na dziecko kształtują się często między kwotą 800-1000 złotych. A wydatków jest sporo.

Dr Wolski odnosi się również do tego, że powodem niżu demograficznego jest wiele powodów – ale najważniejszym są tak naprawdę kwestie finansowe. Zwraca jednak uwagę, że w porównaniu do wczesnych lat ubiegłego wieku, wzrósł czas inkubacji. Wówczas osoba w wieku 16 lat była już traktowana za dorosłą i śmiało mogła pracować. Obecnie ten okres jest wydłużony do 25 roku życia (najczęściej ze względu na studia) lub nawet dłuższy.

Jeszcze kilkadziesiąt lat temu rodzina z 5 potomkami lub nawet więcej była czymś na porządku dziennym. Obecnie taki model zdarza się bardzo rzadko, a jeśli do niego dochodzi to rodziny mają spore problemy z utrzymaniem dzieci.

Wg dr. Wolskiego niż demograficzny może być bardzo groźny w skutkach. Przede wszystkim zwraca uwagę, że w przypadku małej liczby mieszkańców rozwój będzie coraz wolniejszy i w efekcie możemy stać się zacofanym społeczeństwem.

W związku z tym, że mamy coraz więcej osób starszych można się obawiać o przyszłość emerytur.

W mediach często słyszymy również o tym, że bardzo często w dużych miastach kobiety nie chcą mieć dzieci ze względu na karierę zawodową. Dr Wolski twierdzi, że jest to wyolbrzymianie tej sprawy, choć i takie przypadki się zdarzają.

Wiemy jedno – w obecnych czasach wiele osób ze względów finansowych po prostu nie może sobie pozwolić na dzieci. W sklepach produkty są coraz droższe, rosną także koszty utrzymania mieszkania oraz opłaty. Jeszcze kilka miesięcy temu oglądaliśmy bardzo popularną reklamę zachęcającą do posiadania potomstwa. Reklama ta emitowana była w niemal każdej dużej stacji telewizyjnej. My możemy tylko skwitować – bardzo chętnie, tylko za co?

I na tym kończymy nasz dzisiejszy program. Jeśli mają Państwo dla nas propozycje tematów prosimy o kontakt pod numerem telefonu: 668-041-193.

UWAGA: Archiwum dyskusji na forum znajdziesz tutaj.[hana-flv-player video="http://www.jaw.pl/wp-content/uploads/archive/video/35/14.flv" height="auto" description="" player="2" autoload="true" autoplay="false" loop="false" autorewind="true" splashimage="http://www.jaw.pl/wp-content/uploads/archive/video/35/14.jpg" /]