Skąd się wzięły Andrzejki?

Andrzejki kojarzą się głównie ze świętem Halloween, które dość mocno przeniknęło do polskiej kultury współczesnej. Niemniej wciąż niewiele osób wie tak naprawdę, jaka jest geneza tego święta i skąd się ono wzięło w rodzimej tradycji. W ten sposób Andrzejki, choć cieszą się popularnością, skrywają w sobie jakąś tajemnicę. Mało kto wie, jak kiedyś obchodzono tę okoliczność.

Geneza Andrzejek

Andrzejki nieodłącznie są związane z patronem, czyli ze świętym Andrzejem, który kojarzy się z… zamążpójściem. Pierwsze wzmianki o Andrzejkach na ziemiach polskich pojawiają się za sprawą zapisków Marcina Bielskiego, czyli historyka i pisarza żyjącego w tamtych czasach. Dzięki niemu można dowiedzieć się, że o Andrzejkach ludzie wiedzieli już w roku *1557, przez co trudno jednoznacznie stwierdzić, od jak dawna obchodzi się to święto w Polsce.

Co ciekawe w tamtych czasach zupełnie inaczej podchodzono do Andrzejek niż kilka wieków później. Mianowicie korzystając z tej okazji organizowało się sute posiłki, a także mocno zakrapiane imprezy, co określa się mianem „popuszczania pasa”.

Andrzejki – tradycje

Pomimo takich zapisków, do naszych czasów przetrwały przede wszystkim wzmianki o wróżbach, a nawet o magii. Wszelkie wróżby, które miały dawniej miejsce w dniu świętego Andrzeja, miały na celu wyłonić z wianuszka panien na wydaniu tę, która pierwsza wstąpi w związek małżeński.

Co ciekawe wróżby dotyczące wyjścia za mąż traktowano niemalże jak wyrocznię, czyli podchodziło się do nich tak, jakby to była literatura naukowa – bardzo „na serio”.

Z czym wiążą się Andrzejki?

Dawniej Andrzejki obchodziło się głównie po to, żeby jedna z wolnych panien mogła się dowiedzieć, czy znajdzie męża w nadchodzącym roku. Biorąc udział w różnych wróżbach mogło poznać się więcej informacji na temat przyszłego pana młodego – m.in. można było się dowiedzieć, na jaką literę będzie się zaczynać jego imię lub czym będzie się zajmować.

Dzisiaj Andrzejki zatracają taki charakter, który dawniej był czymś naturalnym, a wręcz obowiązkowym. Teraz bardziej utożsamia się to święto z Halloween – zabawą, która trafiła do Europy ze Stanów Zjednoczonych.

Autor: Wróżka Mira Elżbieta Sobczyk