Koniec bezterminowych praw jazdy. Nawet 15 mln kierowców czeka wymiana dokumentów

Bezterminowe prawo jazdy w Polsce przechodzi do historii. W najbliższych latach kierowców czeka obowiązkowa wymiana dokumentów wydanych przed 19 stycznia 2013 roku. Zmiany wynikają z unijnych przepisów, które mają ujednolicić wzory dokumentów i okres ich ważności w całej Unii Europejskiej.

Według szacunków wymiana może objąć nawet blisko 15 milionów osób. Proces zostanie rozłożony na lata 2028–2033, aby urzędy mogły obsłużyć ogromną liczbę wniosków bez paraliżu systemu.

Najważniejsza zmiana dotyczy samego dokumentu. Nowe prawa jazdy nie będą już wydawane bezterminowo. Dla najpopularniejszych kategorii, takich jak A i B, maksymalny okres ważności dokumentu wyniesie 15 lat. Kierowcy posiadający kategorie zawodowe, m.in. C i D, będą musieli wymieniać dokument co 5 lat.

W praktyce nie oznacza to jednak utraty uprawnień. Kierowca nadal zachowa swoje kwalifikacje, a wymianie będzie podlegał jedynie sam dokument – plastikowa karta prawa jazdy.

Nowe przepisy obejmą wszystkich kierowców posiadających dokument wydany przed 19 stycznia 2013 roku. To właśnie wtedy w Polsce zaczęto wydawać prawa jazdy z określonym terminem ważności.

Administracja planuje podzielić proces na etapy. Szczegółowy harmonogram wymiany ma zostać opublikowany przez Ministerstwo Infrastruktury. O kolejności mają decydować między innymi roczniki wydania dokumentów.

Choć obowiązkowa akcja rozpocznie się dopiero w 2028 roku, część kierowców już wcześniej będzie musiała odwiedzić urząd. Dotyczy to osób, którym kończy się ważność dokumentu terminowego, zmieniły nazwisko lub zgubiły prawo jazdy.

Obecnie opłata za wydanie nowego prawa jazdy wynosi 100,50 zł. Jednak planowane zmiany zakładają podwyżki już w 2026 roku. Wówczas koszt wydania dokumentu może wzrosnąć do 115,50 zł.

Do tego należy doliczyć koszt wykonania zdjęcia oraz – w niektórych przypadkach – badań lekarskich. Te będą wymagane głównie od osób posiadających terminowe uprawnienia lub kierowców zawodowych.

Łącznie wymiana wszystkich dokumentów może kosztować kierowców około 1,5 miliarda złotych.

Aby otrzymać nowe prawo jazdy, kierowca będzie musiał złożyć wniosek w wydziale komunikacji. Do dokumentów trzeba będzie dołączyć:

• aktualne zdjęcie,
• kopię dotychczasowego prawa jazdy,
• potwierdzenie opłaty,
• dokument tożsamości.

Wniosek będzie można złożyć osobiście lub przesłać pocztą. Czas oczekiwania na nowy dokument ma wynosić do dziewięciu dni roboczych.

Wokół nowych przepisów pojawiało się wiele pytań dotyczących badań kierowców, szczególnie seniorów. Na ten moment polski rząd nie planuje wprowadzenia obowiązkowych badań wyłącznie ze względu na wiek.

Badania lekarskie będą wymagane przede wszystkim tam, gdzie już dziś obowiązują przepisy dotyczące terminowych uprawnień lub przeciwwskazań zdrowotnych.

Eksperci przypominają, że po upływie terminu ważności dokumentu kierowca powinien jak najszybciej złożyć wniosek o wymianę. Jazda z nieważnym prawem jazdy może skończyć się wysokim mandatem, a w skrajnych przypadkach nawet zakazem prowadzenia pojazdów.

Dlatego warto śledzić harmonogram publikowany przez resort infrastruktury i nie odkładać formalności na ostatnią chwilę.