Komentarz i list do redakcji z Fundacji Lasy i Obywatele oraz Zielone Jaworzno 

Ze zdziwieniem przyjęliśmy fakt, że przy przygotowywaniu artykułu dotyczącego mapy ZanimWytnąTwójLas Jaworznicki Portal Społecznościowy Jaw.pl nie zwrócił się do Fundacji Lasy i Obywatele z prośbą o komentarz. Tymczasem w materiale – zarówno w części pisanej, jak i w nagraniu wideo – pojawia się ze strony przedstawicieli Lasów Państwowych szereg półprawd oraz twierdzeń niezgodnych z rzeczywistością, których redakcja nie zweryfikowała. Brakuje też najbardziej istotnej treści, to znaczy rzeczowej analizy planów prac gospodarczych na rok 2026 w jaworznickich lasach.
Które stwierdzenia w artykule są niezgodne z prawdą?
W materiale wideo zastępca nadleśniczej Nadleśnictwa Chrzanów, pan Tomasz Śmiałek, stwierdza, że „wszystkie te dane można bez problemu zobaczyć w Banku Danych o Lasach”, co stwarza wrażenie, że Lasy Państwowe działają w pełni transparentnie. To nieprawda. W serwisie Lasów Państwowych nie są udostępniane kluczowe informacje istotne dla mieszkańców, takie jak: lokalizacja wycinek planowanych w bieżącym 2026 roku, obszary wyznaczonych przez Ministerstwo lasów społecznych, potencjalne starolasy czy planowane rezerwaty. Dane te są dostępne na mapie Fundacji Lasy i Obywatele – w serwisie Lasów Państwowych ich po prostu nie ma.
Warto również zaznaczyć, że Bank Danych o Lasach – oprócz braków informacyjnych – jest systemem przestarzałym i mało przyjaznym dla użytkownika. Z punktu widzenia rzetelności dziennikarskiej zasadne byłoby podanie czytelnikom bezpośrednich linków do obu systemów, tak aby mogli samodzielnie ocenić, który z nich w sposób bardziej przejrzysty prezentuje informacje o lasach.
W materiale pojawia się zarzut nieścisłości w naszej mapie, jednak nie podano konkretnych informacji, które pozwoliłyby te rzekome błędy zweryfikować. Nieprawdziwa jest również informacja, jakoby Nadleśnictwo Chrzanów kontaktowało się z nami w tej sprawie i zgłaszało nieścisłości.
Za manipulacyjne należy uznać zestawienie zrzutu ekranu z serwisu Lasów Państwowych, na którym widoczny jest pop-up z dodatkowymi informacjami, ze zrzutem z naszej mapy, na którym takiego pop-upu nie pokazano. Tymczasem to właśnie w oknach informacyjnych naszej mapy znajdują się dane wyjaśniające wiele kwestii podnoszonych przez leśników (w tym jasno podane wytłumaczenie, że tylko część zaznaczonego na czerwono obszaru będzie poddana wycince).
Odpowiadając na zarzut pracowników nadleśnictwa o to, że niedokładnie prezentujemy zakres lasów społecznych wyjaśniamy, że prezentowany przez nas zakres odpowiada obszarom wyznaczonym przez Ministerstwo Klimatu i Środowiska. Nie wiemy, na jakiej podstawie Nadleśnictwo Chrzanów podważa te dane – w materiale nie wskazano żadnych konkretnych adresów leśnych ani dokumentów, które wskazywałyby na to, że obszar tych lasów został przez Ministerstwo zmodyfikowany.
Podkreślamy: to obowiązkiem Lasów Państwowych jest rzetelne informowanie mieszkańców o tym, gdzie znajdują się lasy cenne przyrodniczo i społecznie, jakie prace są planowane oraz w jakim zakresie. W naszej ocenie ten obowiązek nie jest realizowany w sposób wystarczający, choć corocznie na Bank Danych o Lasach Lasy Państwowe wydają miliony złotych pochodzące z wycinki lasów. Nasz serwis #ZanimWytnąTwójLas powstał właśnie dlatego, że brakuje pełnej i zrozumiałej przez społeczeństwo informacji o lasach. Nasz serwis prowadzimy od pięciu lat głównie w oparciu o pracę wolontariacką.
Zamiast prób dyskredytowania społecznej inicjatywy, Nadleśnictwo Chrzanów mogłoby stworzyć własne, przejrzyste narzędzie, w którym jasno oznaczone byłyby planowane wycinki na 2026 rok – zarówno rębnie, jak i trzebieże – oraz obszary lasów społecznych i starolasów. Tego oczekują mieszkańcy.
Czego brakuje w materiale?
Materiał Jaworznicki Portal Społecznościowy Jaw.pl jest długi, ale pomija dwie najważniejsze, naszym zdaniem, kwestie, na które powinna zwrócić uwagę autorka – 1. analizę prac zaplanowanych przez Nadleśnictwo Chrzanów na rok 2026 oraz 2. pytania o społeczną akceptację tych prac oraz ich zgodność z deklarowanymi przez obecny rząd reformami polityki leśnej. 
Nadleśniczej oraz jej zastępcy należałoby zadać między innymi pytania o:
Rębnie zaplanowane w lasach starych.
W wydzieleniu 02-07-1-03-700   -j   -00 w którym rosną 155 letnie dęby nadleśnictwo planuje rębnie zupełną pasową. Dane nie wskazują jasno, czy nadleśnictwo zamierza oszczędzić te wiekowe drzewa, ale wydaje się, że ze względu na wartość przyrodniczą warto byłoby oszczędzić całe wydzielenie.
W wydzieleniu 02-07-1-07-612   -f   -00 nadleśnictwo planuje rębnię uprzątającą 145 letnich, a w wydzieleniu 02-07-1-06-417   -a   -00 135 letnich sosen. Należałoby przynajmniej zapytać o ich uzasadnienie
 Rębnie zupełne na obszarze lasów społecznych
Na obszarze wskazanym przez Ministerstwo Klimatu i Środowiska jako lasy społeczne nadleśnictwo zaplanowało w 2026 roku aż siedem rębni, z czego pięć to rębnie zupełne. Tymczasem Ministerstwo Klimatu i Środowiska zobowiązało Lasy Państwowe w piśmie z dnia 17 czerwca 2025 do tymczasowego zabezpieczenia lasów społecznych na tym obszarze, m.in. przez ograniczenie rębni zupełnych, a Dyrekcja Generalna Lasów Państwowych w piśmie z  08 października 2025 zobowiązują się do  ograniczenie stosowania rębni zupełnych do przypadków uzasadnionych względami ochrony przyrody, wystąpienia klęsk lub szkód w lasach albo po uzyskaniu akceptacji społecznej. Istotnym pytaniem jest czy ww przesłanki zaszły w wypadku tych pięciu rębni zupełnych. Jeżeli nie, należałoby zaniechać ich wykonania. Pisma do pobrania pod adresem: https://www.gov.pl/web/klimat/lasyspoleczne-materialy  
Szczegóły w tabeli poniżej:
02-07-1-11-357   -a   -00 │ IB     
02-07-1-11-357   -c  -00 │ IB     
02-07-1-11-362   -a  -99 │ IVD    
02-07-1-12-352   -f  -00 │ IB     
02-07-1-12-384   -b  -00 │ IB     
02-07-1-12-397   -b  -00 │ IVD    
02-07-1-12-403   -g  -00 │ IB     
──────────────────────────┴──────

Reklama

O ZARZĄDZANIU NASZYMI LASAMI
List do Redakcji
W dniu 24 lutego 2026 r. na Jaworznickim Portalu Społecznościowym ukazał się artykuł podejmujący kwestię ZARZĄDZANIA NASZYMI LASAMI. Jako organizacja społeczna zajmująca się problematyką z zakresu ochrony przyrody, jesteśmy zobowiązani, żeby się do niego odnieść, zwłaszcza, że kwestia w nim podnoszona – zarządzania naszymi lasami – należy do spraw niezwykle istotnych, wrażliwych społecznie oraz żywo obecnych i szeroko dyskutowanych: w skali lokalnej, regionalnej, ogólnokrajowej. Oto nasz komentarz.
PODSTAWOWE FAKTY
Niemal 80% ogólnej powierzchni lasów w Polsce to lasy znajdujące się na gruntach Skarbu Państwa. Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe zarządza ok. 76% z nich. Kluczowym aktem prawnym regulującym sytuację lasów w Polsce jest ustawa z 28 września 1991 r. o lasach zgodnie z którą:
Art. 4. 1. Lasami stanowiącymi własność Skarbu Państwa zarządza Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe, zwane dalej „Lasami Państwowymi”.
Art. 7. 1. Trwale zrównoważoną gospodarkę leśną prowadzi się według planu urządzenia lasu lub uproszczonego planu urządzenia lasu, z uwzględnieniem w szczególności następujących celów:
1) zachowania lasów i korzystnego ich wpływu na klimat, powietrze, wodę, glebę, warunki życia i zdrowia człowieka oraz na równowagę przyrodniczą;
2) ochrony lasów, zwłaszcza lasów i ekosystemów leśnych stanowiących naturalne fragmenty rodzimej przyrody lub lasów szczególnie cennych ze względu na:
a) zachowanie różnorodności przyrodniczej,
b) zachowanie leśnych zasobów genetycznych,
c) walory krajobrazowe,
d) potrzeby nauki;
3) ochrony gleb i terenów szczególnie narażonych na zanieczyszczenie lub uszkodzenie oraz o
specjalnym znaczeniu społecznym;
4) ochrony wód powierzchniowych i głębinowych, retencji zlewni, w szczególności na obszarach wododziałów i na obszarach zasilania zbiorników wód podziemnych;
5) produkcji, na zasadzie racjonalnej gospodarki, drewna oraz surowców i produktów ubocznego użytkowania lasu.
Zgodnie z intencją Ustawodawcy, PRODUKCYJNA funkcja lasu znalazła się na POZYCJI NR 5 wobec – poprzedzających ją – przyrodniczej (ochronnej) oraz społecznej funkcji lasu. Ustawa (w tym wypadku: o lasach) jest jednym z podstawowych, powszechnie obowiązujących źródeł prawa w Polsce (obok Konstytucji, umów międzynarodowych, rozporządzeń). Plany urządzania lasu to wewnętrzne dokumenty PGL Lasy Państwowe, których pozycja w hierarchii porządku prawnego jest określona: to PUL-e podlegają ustawie – a nie na odwrót.
W kwietniu 2024 r. Ministerstwo Klimatu i Środowiska zainicjowało proces wyznaczania lasów cennych przyrodniczo i ważnych społecznie. Proces ten był efektem większej politycznej całości, tj. uzgodnień przedwyborczych poczynionych w 2023 r. przez Koalicję 15 października, której posłanki i posłowie wyrazili swoją akceptację dla kluczowego dla Sprawy Leśnej Manifestu.
MANIFEST LEŚNY. LASY DLA LUDZI, PRZYRODY I KLIMATU
1. Minimum 20% lasów trzeba wyłączyć z użytkowania gospodarczego, by oddać je ludziom i przyrodzie.
2. Społeczeństwo powinno mieć realny wpływ na decyzje o lasach. 
3. Dość marnowania pieniędzy z eksploatacji lasów – więcej środków na ochronę przyrody! 
4. Koniec z wydatkami Lasów Państwowych na cele niezwiązane z podstawową działalnością.
5. Konieczna jest sprawiedliwa społecznie transformacja obszarów cennych przyrodniczo.
6. Godna praca w lesie dla wszystkich, w tym dla pracowników firm leśnych i parków narodowych.
7. Wykorzystujmy drewno racjonalnie, nie palmy nim w elektrowniach.
8. Gospodarka leśna powinna uwzględniać wymogi ścisłej ochrony gatunkowej.
9. Społeczeństwo musi mieć możliwość sprawdzenia legalności gospodarki leśnej w sądzie.
10. Pełny dostęp do informacji o lasach i ochronie przyrody dla społeczeństwa i organizacji przyrodniczych.
Zatem, dzisiejszy proces wyznaczania lasów cennych przyrodniczo i ważnych społecznie jest efektem umowy społecznej, którą – jako wyborcy – w dniu 15 października 2023 r. zawarliśmy z politykami. Pacta sunt servanda.
GDZIE JESTEŚMY DZISIAJ ZE SPRAWĄ LASÓW SPOŁECZNYCH WEDŁUG NADLEŚNICTWA CHRZANÓW?
„Lasy społeczne - już funkcjonują
Lasy społeczne to tereny, które zostały wytypowane w 2024 roku i objęte konkretnym sposobem ich zagospodarowania. Jak mówi Anna Rejdych, rzecznik prasowa Nadleśnictwa Chrzanów, zdecydowana większość obszarów lasów położonych na terenie miasta Jaworzna stała się lasami społecznymi. Zostały one podzielone na trzy kategorie.
- Pierwsza jest chyba najbardziej oczekiwana przez społeczeństwo czyli są to obszary leśne, gdzie zaprzestaliśmy prowadzenia gospodarki leśnej. Druga to zmodyfikowana gospodarka leśna, czyli odstąpienie przede wszystkim od rębni zupełnych. Staramy się tam, gdzie tylko jest taka możliwość, wycinanie starych drzew etapami tzw. cięciami częściowymi i równie stopniowo wprowadzane jest nowe pokolenie drzew. Lasy odnawiane w ten sposób mają budowę wielopiętrową, różnowiekową i różnogatunkową, a zatem są biologicznie najbardziej odporne na różne czynniki szkodo twórcze. Trzecia kategoria to ograniczona gospodarka
leśna. Wszystkie kategorie szczegółowo opisują „Wytyczne opracowane przez ministerstwo z udziałem leśników – wyjaśnia Anna Rejdych”.
Źródło: Patrycja Kopczak, 24.02.2026, jaw.pl
NASZ APEL DO NADLEŚNICTWA CHRZANÓW
PGL Lasy Państwowe zarządzają majątkiem publicznym, tj. NASZYM DOBREM WSPÓLNYM. Społeczeństwo powinno mieć REALNY wpływ na proces tego zarządzania. Identyfikacja obszarów cennych przyrodniczo i ważnych społecznie oraz wskazanie sposobów prowadzenia w nich gospodarki leśnej miało być jednym z wymiarów procesu uspołeczniania lasów. Jak owo uspołecznianie
lasów przebiega w naszym mieście? Przekonajmy się. Skoro według Nadleśnictwa Chrzanów „lasy społeczne – już funkcjonują”, oczekujemy i domagamy się UPUBLICZNIENIA przez Nadleśnictwo Chrzanów MAPY „zdecydowanej większości obszarów lasów położonych na terenie miasta
Jaworzna” (z uwzględnieniem kategorii zagospodarowania), które „stały się lasami społecznymi”. Przemierzając nasze lasy z ową mapą w ręce, będziemy mieli okazję zweryfikować w terenie jakość procesu uspołeczniania lasów w Polsce (w skali lokalnej). 
Z poważaniem, Stowarzyszenie Zielone Jaworzno
 

Reklama