13. emerytura do zwrotu. Seniorzy będą musieli oddać pieniądze ZUS-owi

W kwietniu do seniorów w całej Polsce trafiają dodatkowe pieniądze w postaci tzw. trzynastej emerytury. Wypłaty realizuje Zakład Ubezpieczeń Społecznych, a świadczenie – jak co roku – przekazywane jest razem z regularną emeryturą lub rentą. Dla większości uprawnionych to realne wsparcie domowego budżetu. Są jednak przypadki, w których pieniądze trzeba będzie oddać.

Nie każdy ma prawo do dodatku

Trzynasta emerytura w 2026 roku wynosi 1978,49 zł brutto. Ostateczna kwota „na rękę” zależy od wysokości podstawowego świadczenia. Osoby z niższą emeryturą mogą liczyć na wyższą kwotę netto niż ci, których świadczenie przekracza 2500 zł.

Choć wypłata odbywa się automatycznie, prawo do dodatku nie jest bezwarunkowe. Kluczowe znaczenie ma to, czy senior w danym momencie faktycznie miał prawo do swojej emerytury lub renty.

Problem dotyczy głównie pracujących seniorów

Najwięcej wątpliwości pojawia się w przypadku osób pobierających wcześniejsze emerytury i jednocześnie dorabiających. W ich sytuacji obowiązują limity przychodów, które są regularnie aktualizowane.

Od marca obowiązują dwa progi:

• 6438,50 zł brutto – po jego przekroczeniu świadczenie jest zmniejszane,
• 11 957,20 zł brutto – po przekroczeniu tej kwoty wypłata emerytury zostaje zawieszona.

To właśnie przekroczenie drugiego limitu ma kluczowe znaczenie. Jeśli emerytura została zawieszona, senior traci prawo nie tylko do podstawowego świadczenia, ale również do trzynastej emerytury.

Decydujący jest konkretny dzień

W praktyce o prawie do dodatku decyduje stan na 31 marca. Jeśli na ten dzień świadczenie było zawieszone, trzynasta emerytura uznawana jest za nienależnie wypłaconą.

Może się więc zdarzyć, że pieniądze trafią na konto, ale po rozliczeniu Zakład Ubezpieczeń Społecznych zażąda ich zwrotu. Dotyczy to szczególnie osób, które przekroczyły limit dochodów, ale formalne rozliczenie następuje dopiero po czasie.

Zwrot nawet całej kwoty

W takich przypadkach senior musi oddać pełną kwotę świadczenia. Może to być nawet blisko 2000 zł brutto. Decyzja o zwrocie przychodzi zwykle po analizie dokumentów dotyczących dochodów – tych dostarczanych przez pracodawcę lub składanych samodzielnie.

Obowiązki po stronie emeryta

Osoby dorabiające do wcześniejszej emerytury mają obowiązek informować ZUS o swoich przychodach. Brak takiej informacji lub błędy w rozliczeniach mogą prowadzić do konieczności zwrotu świadczeń.

W praktyce problemy najczęściej wynikają z kilku źródeł dochodu lub braku bieżącej kontroli nad zarobkami. Efekt jest ten sam – konieczność oddania pieniędzy, które wcześniej trafiły na konto.

Większość bez problemów, ale warto uważać

Dla zdecydowanej większości seniorów trzynasta emerytura pozostaje wsparciem wypłacanym bez komplikacji. Jednak osoby aktywne zawodowo powinny szczególnie uważnie śledzić swoje dochody i obowiązujące limity.