A4 Katowice–Kraków bez opłat. Ważne zmiany dla kierowców

Zmiany na autostradzie A4 Katowice-Kraków. Ministerstwo Infrastruktury przedstawiło szczegóły zmian na autostradzie od marca 2027 roku, kiedy to państwo przejmie obecnie płaty odcinek. Znikną opłaty dla samochodów osobowych, a bramki w Brzęczkowicach zostaną zlikwidowane.

Szczegóły przejęcia autostrady przedstawiło Ministerstwo Infrastruktury podczas posiedzenia sejmowej Komisji Infrastruktury. Umowa koncesyjna ze Stalexportem wygaśnie w nocy z 15 na 16 marca 2027 roku. Od tego momentu zarządzanie trasą przejmie Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad.

Najważniejsza zmiana dotyczy kierowców samochodów osobowych i motocykli. Od 16 marca 2027 roku przejazd odcinkiem A4 Katowice–Kraków ma być dla nich bezpłatny. Opłaty zostaną utrzymane dla pojazdów ciężkich, czyli tych powyżej 3,5 tony, jednak nie będą już pobierane ręcznie na bramkach. Ciężarówki mają korzystać z państwowego systemu e-TOLL, obsługiwanego przez Krajową Administrację Skarbową.

Zniesienie opłat oznacza również likwidację szlabanów na punkcie poboru opłat w Brzęczkowicach. Kierowcy będą mogli przejeżdżać przez dawny plac poboru opłat bez zatrzymywania się. Na początku dostępne mają być po cztery pasy w każdym kierunku. W tym miejscu ma jednak obowiązywać tymczasowe ograniczenie prędkości do 50 km/h.

Docelowo bramki w Brzęczkowicach mają zostać całkowicie rozebrane. Demontaż betonowych konstrukcji ma być częścią większej przebudowy autostrady. Po zakończeniu tych prac w miejscu dawnego punktu poboru opłat ma wrócić standardowa organizacja ruchu.

Ministerstwo potwierdza też rozbudowę autostrady A4. Ruch na trasie jest bardzo duży i przekracza średnio 50 tysięcy pojazdów na dobę. Dlatego autostrada ma zostać poszerzona o trzeci pas w każdym kierunku.

Jednym z pierwszych odcinków objętych przygotowaniami jest fragment od węzła Brzęczkowice do węzła Byczyna w Jaworznie. W marcu 2026 roku ogłoszono przetargi na dokumentację projektową, a 17 czerwca otwarto oferty. Podpisanie umów z projektantami planowane jest na trzeci kwartał 2026 roku.

Same roboty budowlane nie ruszą od razu. Według obecnych zapowiedzi prace przy rozbudowie A4 mają rozpocząć się około 2030 roku i potrwać do 2033 roku.

Zmiany obejmą także węzły, z których korzystają kierowcy z Jaworzna i okolic. Węzeł Jeleń ma zostać w pełni otwarty już w dniu przejęcia autostrady przez państwo. Obecnie jest otwarty tylko w połowie. Można wjechać na autostradę w kierunku Katowic oraz zjechać z autostrady jadąc od Katowic. 

Bez zmian ma pozostać również węzeł Balin. Według wcześniejszych zapisów koncesyjnych miał zostać zamknięty, ale ministerstwo zapowiada, że zostanie utrzymany na obecnych zasadach. Trwają prace nad odpowiednim aneksem.

Przejęcie A4 poprzedzają kontrole techniczne. Od lutego 2025 roku działa specjalny zespół, który regularnie spotyka się z przedstawicielami Stalexportu oraz niezależnym inżynierem.

GDDKiA sprawdza stan nawierzchni, obiektów mostowych, ekranów akustycznych i odwodnienia. Jeśli przed przejęciem drogi zostaną wykryte usterki, Stalexport ma zostać zobowiązany do wykonania potrzebnych napraw na własny koszt.

Równolegle prowadzone są także przetargi dotyczące MOP-ów przy autostradzie, w tym stacji paliw. Oferty można składać do 20 lipca 2026 roku.