Najdłuższe zaćmienie Słońca w XXI wieku. Kiedy będzie można obejrzeć to wyjątkowe zjawisko?

Zaćmienia Słońca od tysięcy lat fascynują ludzi. W starożytności budziły strach i były uznawane za znak od bogów. Dziś naukowcy potrafią przewidywać je z dużą dokładnością, a dla astronomów stanowią okazję do badań i obserwacji rzadkich zjawisk kosmicznych.

Jedno z najbardziej niezwykłych zaćmień w historii dopiero przed nami. Najdłuższe całkowite zaćmienie Słońca w XXI wieku nastąpi 2 sierpnia 2027 roku. W najkorzystniejszych miejscach na świecie potrwa aż 6 minut i 22 sekundy. To wyjątkowo długi czas jak na tego typu zjawisko.

Dlaczego zaćmienia czasem trwają dłużej?

Długość całkowitego zaćmienia zależy od wzajemnego położenia Ziemi, Księżyca i Słońca. Gdy Księżyc znajduje się stosunkowo blisko Ziemi, a nasza planeta jest nieco dalej od Słońca, jego cień może na dłużej przykryć tarczę słoneczną. Właśnie taka konfiguracja pojawi się w sierpniu 2027 roku, dzięki czemu zjawisko będzie wyjątkowo długie.

Gdzie będzie można zobaczyć pełne zaćmienie?

Pas całkowitego zaćmienia przejdzie przez południową Europę, północną Afrykę oraz Bliski Wschód. Najlepsze warunki do obserwacji będą m.in. w Hiszpanii, Egipcie czy Somalii. To właśnie w Egipcie zjawisko osiągnie największą intensywność i najdłuższy czas trwania.

Podczas całkowitej fazy dnia na kilka minut zapadnie niemal noc. Temperatura może wyraźnie spaść, a wokół ciemnej tarczy Księżyca widoczna będzie jasna korona słoneczna.

W Polsce zaćmienie nie będzie całkowite. Zjawisko zobaczymy jedynie jako częściowe. Najlepsze warunki będą na południu kraju, gdzie Księżyc może przysłonić około 40 procent tarczy Słońca. Na północy Polski zakrycie wyniesie około 25–30 procent.

Trzy zaćmienia rok po roku

Najbliższe lata przyniosą wyjątkową serię zjawisk astronomicznych. W latach 2026–2028 dojdzie do trzech zaćmień Słońca następujących po sobie w kolejnych latach.

• 12 sierpnia 2026 r. – całkowite zaćmienie widoczne m.in. z Islandii i Hiszpanii. W Polsce pojawi się jedynie częściowe.

• 2 sierpnia 2027 r. – najdłuższe całkowite zaćmienie XXI wieku.

• 26 stycznia 2028 r. – obrączkowe i częściowe zaćmienie widoczne głównie w Ameryce Południowej oraz części południowej Europy.

Na serię tych wydarzeń przygotowują się już niektóre państwa. W Hiszpanii zapowiedziano działania organizacyjne związane z możliwym napływem turystów i miłośników astronomii.

Rekordowe zaćmienie dopiero w przyszłości

Choć zaćmienie z 2027 roku będzie wyjątkowe, prawdziwy rekord dopiero nadejdzie. Najdłuższe zaćmienie Słońca w historii nowoczesnych obserwacji ma wystąpić 16 lipca 2186 roku i potrwać aż 7 minut i 29 sekund. Pas całkowitej fazy przejdzie wtedy przez północną część Ameryki Południowej.