Fakty i mity na temat Lasów Państwowych część 2

Drewno pochodzi z lasu. Corocznie każdy z nas zużywa ponad 1,2 metra sześciennego drewna. Jest to ekologiczny, przyjazny dla środowiska i odnawialny surowiec. Instytucją odpowiedzialną za zarządzanie lasami w Polsce jest Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe. Osoby tam pracujące codziennie dbają o harmonię w lesie i odpowiednie wykorzystanie drewna.

Niemniej jednak, funkcjonują pewne nieprawdziwe pojęcia i stereotypy dotyczące pracy leśników. W poprzedniej części omówiliśmy pięć mitów dotyczących leśników. Między innymi poruszyliśmy temat nieścisłości w informacjach o wycinaniu pomników przyrody czy też nieprawdziwe dane na temat masowego wycinania lasów podmiejskich. Teraz skupimy się na sześciu kolejnych mitach.

Mit 6: Leśnicy wycinają drzewa według własnego uznania, tną co i kiedy chcą. 

Fakt: Faktycznie, działania leśników są regulowane przez plan urządzenia lasu (PUL), który jest przygotowywany co dziesięć lat dla każdego nadleśnictwa. Ten dokument, zatwierdzany przez ministra środowiska, zawiera pełne informacje o stanie lasu i określa jakie działania należy podjąć, w tym jakie ilości drewna można pozyskać. Tworzenie PUL wiąże się z konsultacjami społecznymi, w których uczestniczą przedstawiciele lokalnej administracji, samorządów, przemysłu drzewnego i organizacji pozarządowych. Dokument ten jest ściśle przestrzegany przez nadleśnictwa, chyba że w szczególnych okolicznościach minister środowiska zatwierdzi zmiany.

Mit 7 : Trwa masowa wycinka polskich lasów.

Fakt: Tak naprawdę pozyskiwanie drewna w ostatnich latach znacząco się zmniejszyło. W filmie prezentujemy grafikę, która pokazuje aktualne dane Głównego Urzędu Statystycznego dotyczące pozyskania drewna oraz powierzchni lasów w Polsce. Wynika z nich, że poziom zalesienia wzrasta. Natomiast liczba pozyskanych metrów sześciennych drewna w stosunku do roku 2018 maleje.  Zasoby drewna w Polsce są ponad dwukrotnie większe niż pół wieku temu. Wynoszą 2,5 mld m3, co daje nam czwarte miejsce w całej Europie.



Leśnicy pozyskują tylko 3/4 tego, co w ciągu roku urośnie, reszta rok w rok zwiększa zasoby leśne. 

Mit 8: Leśnicy podnoszą ceny drewna i zarabiają na tym duże kwoty.

Fakt : System sprzedaży drewna w naszym kraju jest stabilny od ponad dekady. Główni odbiorcy kupują drewno po stałych cenach, które są aktualizowane raz do roku. Leśnicy nie kontrolują ani nie odpowiadają za działania firm prywatnych, które decydują się podnieść ceny produktów drewnianych w sklepach. Jako przykład, można przywołać różnicę w cenie surowego drewna a gotowego produktu, jakim jest płyta OSB. Chociaż w 2022 roku cena drewna wzrosła jedynie o 3%, cena płyty OSB w sklepach poszła w górę aż o 1000%.

Mit 9: Lasy Państwowe wprowadziły opłaty za wstęp do lasu.

Fakt: Wejście do lasu jest darmowe i dostępne dla wszystkich, co jest zapisane w prawie i musi być przestrzegane. Wyjątkiem są duże komercyjne imprezy masowe, w wyniku których nadleśnictwa mogą ponosić dodatkowe koszty. W takich sytuacjach mogą oni pobierać niewielką opłatę od organizatorów wydarzenia w celu pokrycia tych kosztów, ale zdarza się to okazjonalnie. Płatny wstęp występuje jedynie w parkach narodowych.

Mit 10: Leśnicy nie angażują się w działania na rzecz ochrony przyrody i nie inwestują w nią znacząco.

Fakt : W rzeczywistości lasy są źródłem ogromnej bioróznorodności. Około 60% kręgowców, przeważająca większość mchów, paproci i wielu innych roślin oraz owadów, ma swoje siedliska w lasach lub jest z nimi powiązana. Szacuje się, że aż 65% wszystkich gatunków w Polsce zasiedla środowisko leśne. W związku z tym plany urządzenia lasu zawsze uwzględniają programy ochrony przyrody. W Lasach Państwowych utworzono setki stref ochronnych, a większość rezerwatów powstała dzięki wsparciu leśników. Kontynuują oni też działania na rzecz ochrony gatunków zagrożonych, wprowadzając różne programy ochronne. Blisko połowa terenów pod zarządem Lasów Państwowych jest objęta ochroną, w tym obszary Natura 2000.

Mit 11: Lasy Państwowe są finansowane z budżetu państwa, z pieniędzy podatników.

Fakt : Lasy Państwowe są instytucją samofinansującą się, co oznacza, że nie są finansowane z budżetu państwa. Istnieją pewne wyjątki, gdy otrzymują one środki na konkretne zadania zlecone przez administrację państwową, np. na sporządzane planów zalesień gruntów porolnych, wielkoobszarową inwentaryzację stanu lasów oraz prowadzenie banku danych o lasach.

Podsumowując, istnieje wiele mitów i nieporozumień dotyczących pracy i działalności Lasów Państwowych w Polsce. Ważne jest, aby podejmować świadome decyzje oparte na faktach, a nie na niepotwierdzonych informacjach. Lasy Państwowe odgrywają kluczową rolę w ochronie przyrody i zarządzaniu zasobami leśnymi w Polsce, działając w sposób samofinansujący się i nie obciążając budżetu państwa. Warto doceniać ich wkład w zachowanie bioróżnorodności i dbanie o nasze wspólne dobro - lasy.

Materiał powstał przy współpracy z Lasami Państwowymi.