Nowe zasady L4 w Polsce. Co wolno na zwolnieniu lekarskim, a co nie

Od stycznia 2026 roku zmieniły się w Polsce zasady dotyczące zwolnień lekarskich. Nowe przepisy mają uporządkować praktykę korzystania z L4, ale też dostosować ją do realiów rynku pracy, w którym coraz częściej jedna osoba jest zatrudniona w kilku miejscach jednocześnie.

Największą nowością jest możliwość wykonywania pracy podczas zwolnienia lekarskiego – pod pewnymi warunkami. Chodzi jednak nie o pełną dowolność, lecz o sytuacje, w których praca nie koliduje z procesem leczenia. Jeśli pracownik ma kilka źródeł zatrudnienia, będzie mógł realizować obowiązki w jednym z nich, o ile stan zdrowia na to pozwala i charakter pracy nie stoi w sprzeczności z celem zwolnienia. Zakaz pracy zarobkowej nadal obowiązuje tam, gdzie aktywność mogłaby pogorszyć stan zdrowia lub opóźnić powrót do pełnej sprawności.

Ustawodawca doprecyzował także katalog czynności dozwolonych na L4. Za naturalne i niebudzące wątpliwości uznano m.in. wyjście do apteki, podpisanie pilnych dokumentów czy sporadyczny kontakt służbowy. Takie działania nie będą traktowane jako nadużycie i nie spowodują utraty prawa do zasiłku chorobowego.

Zmiany obejmą również sam proces wystawiania zwolnień. Od 2026 roku nie będzie to wyłączna domena lekarzy. W określonych przypadkach L4 będą mogły wystawiać także pielęgniarki oraz fizjoterapeuci. Celem jest skrócenie czasu oczekiwania na zwolnienie i częściowe odciążenie lekarzy podstawowej opieki zdrowotnej.

Nowe regulacje wzmacniają jednocześnie uprawnienia kontrolne Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. ZUS nie ograniczy się już wyłącznie do sprawdzania, czy osoba na zwolnieniu przestrzega jego warunków. Zyska także możliwość wglądu w dokumentację medyczną, zarówno u lekarza wystawiającego zwolnienie, jak i w placówce, w której było ono udzielane. To istotna zmiana, która ma ograniczyć nadużycia, ale jednocześnie budzi pytania o zakres ingerencji w prywatność pacjentów.