Co z pomysłem tramwaju w Jaworznie. Jerzy Nieużyła wyjaśnia.

Publikujemy list Jerzego Nieużyły, który rozwija temat tramwaju w Jaworznie.
List poniżej.

Drodzy Mieszkańcy,

ponieważ po opublikowaniu elementów programu z jakim pójdzie do wyborów Polska 2050 Szymona Hołowni w Jaworznie, wiele krytycznych komentarzy dotyczyło pomysłu wprowadzenia komunikacji tramwajowej w naszym mieście, należą się Państwu szczegółowe wyjaśnienia naszej decyzji.

Na wstępie odniosę się do słów jednego z komentatorów, który oburzył się na słowa , że chcemy wprowadzić tramwaje (cyt.) „w trosce o rozwój gospodarczy naszego miasta i lepszą przyszłość jego mieszkańców, zapobieżenie zapaści demograficznej”. Na stan demograficzny miasta wpływ mają nie tylko urodzenia i zgony mieszkańców , ale także migracja do i z miasta. Jak istotny to czynnik mogliśmy się przekonać obserwując demografię Jaworzna od czasów powojennych , do dnia dzisiejszego. W dużym stopniu dzięki masowemu napływowi ludności z terenów Polski południowej w poszukiwaniu pracy w jaworznickich zakładach produkcyjnych, miasto stało się stutysięcznikiem pod koniec ubiegłego stulecia. Niestety prognozy w tym obszarze dla Jaworzna nie są zbyt optymistyczne. Do 2050 roku jaworznian ma być (według tych prognoz) mniej niż 70 tys.

Wobec faktu, że Jaworzno jest miastem rozproszonym o dużej rozległej powierzchni, ale za to niezbyt odległym od Katowic i Krakowa, to jakość funkcjonowania komunikacji w mieście i jej korelacja z komunikacją kolejową ma i będzie miała w przyszłości duży wpływ na decyzje inwestorów chcących ulokować u nas swoje przedsiębiorstwa.



Dobra komunikacja publiczna to podstawa do zapewnienia inwestycjom niezbędnych pracowników, którzy w dużej części będą dojeżdżali do pracy spoza naszego miasta. A nasze dzieci i wnuki , w sporej części uczą się w szkołach i uczelniach w Krakowie, Katowicach, Gliwicach i tam też często znajdują pierwszą pracę . Jeżeli umożliwimy im codzienny dojazd do szkoły, a później do pracy, komunikacją publiczną z miejsca zamieszkania, to jest szansa, że zostaną w Jaworznie. W przeciwnym razie najpewniej już tu nie wrócą. Tak więc (wbrew pozorom) jakość komunikacji może mieć duży wpływ (choć nie bezpośredni) na demografię. Niestety komunikacja w Jaworznie, w obecnym stanie jest nieefektywna, nieekonomiczna i nie spełnia wymagań jakie stawia przed nami przyszłość. Jest nieefektywna, gdyż nie jest dostępna dla mieszkańców wszystkich dzielnic w jednakowym stopniu, gdyż słabo skomunikowane są np. centrum i duże osiedla mieszkaniowe z dworcem kolejowym w Szczakowej. Jest nieekonomiczna , skoro tylko w tym roku trzeba było wydać na nią z budżetu miasta 44 mln zł. Na wysokość tej kwoty decydujący wpływ miały dwa składniki : niskie wpływy z biletów (zwłaszcza okresowych) wynoszące ok. 17% kosztów, oraz kursy do Katowic i Sosnowca stanowiące ok. 1/3 kosztów.

Po wydatkach na oświatę, wydatki na komunikację są drugą co do wielkości wydatków pozycją w budżecie miasta od kilku lat i systematycznie rosną. Większość miast w Polsce dopłaca do komunikacji publicznej , ale Jaworzno należy do tych, które dopłacają najwięcej w przeliczeniu na jednego mieszkańca. W bieżącym roku, gdyby nie sprzedaż gruntu pod fabrykę „Izery” miasto musiałoby się zadłużyć na 60 mln , emitując obligacje. „Przejadamy” majątek miasta , by pokryć bieżące wydatki. To niebezpieczna praktyka w dodatku zaplanowana na kolejne lata. Nic tu nie pomoże jakakolwiek kosmetyka, czy reforma . Potrzebna jest zdecydowana , rewolucyjna zmiana, którą właśnie proponujemy : czyli rezygnacja z autobusowych połączeń z Katowicami i zapewnienie szybkich, częstych połączeń liniami tramwajowymi z dworcem w Szczakowej , a w dalszej kolejności również z mającym powstać przystankiem kolejowym na Jęzorze. W nieodległej przyszłości przedstawimy Państwu szczegóły tego planu.

A dlaczego tramwaj ?

Ponieważ jest to najpewniejszy, niezależny od warunków atmosferycznych i drogowych, najbardziej punktualny, najszybszy, najwygodniejszy, najbardziej ekologiczny , najbezpieczniejszy , najmniej energochłonny, najekonomiczniejszy, najmniej awaryjny, najtrwalszy środek transportu w mieście. Autobus w komunikacji miejskiej ma żywotność 8-10 lat, trwałość tramwaju to co najmniej 30 lat. Autobus może przewieźć jednorazowo ok.100 pasażerów, a tramwaj nawet 200-300. W komentarzach pojawiły się kpiny i pytania, dlaczego nie metro ? System komunikacji tramwajowej, który zaplanowaliśmy, będzie dla Jaworzna jakby naziemnym metrem, będzie tym czym jest metro dla dużych aglomeracji, przewiezie główne potoki pasażerów. Pomoże w dużym stopniu ograniczyć nadmierny ruch samochodowy w mieście.

Oczywiście tramwaj nie załatwi wszystkich potrzeb transportowych mieszkańców, pozwoli obsłużyć tylko duże skupiska ludzkie.

Dla obsługi pozostałych mieszkańców, można będzie lepiej wykorzystać komunikację autobusową, którą już posiadamy. Komunikację tramwajową skorelujemy z rozkładami jazdy pociągów tak, by czas dotarcia do Katowic , czy Krakowa był krótszy niż jadąc samochodem. Mieszkam w Długoszynie , przez 12 lat jeździłem do pracy w Katowicach . Dojazd do pracy naszą komunikacją autobusową zabierał mi codziennie (w obie strony) 2,5 do 3 godzin. Dzięki efektywnej komunikacji tramwajowej podarujemy mieszkańcom coś, co jest bezcenne, ich zaoszczędzony na podróż do pracy czy szkoły, czas. Poddawał ktoś w wątpliwość, czy nas na to stać. Skoro uzyskujemy przychody, ze sprzedaży gruntów to powinniśmy wykorzystać je na inwestycje najbardziej potrzebne mieszkańcom. Komunikacja na pewno do nich należy.

Chcemy skorzystać w tym celu z funduszy unijnych, które umożliwiają uzyskanie na inwestycje tramwajowe do 85% dofinansowania. Wykorzystajmy tę okazję póki jeszcze jest dostępna. Następna, tak korzystna może już się nie pojawić. Zgodnie z prognozami i tendencjami do ograniczenia zużycia energii, w nieodległej przyszłości rola i wykorzystanie komunikacji zbiorowej będzie wzrastać. Jak zwykle wygrają te miasta, które potrafią to przewidzieć i wcześniej dostosują swoją strukturę miejską do nowych wymagań. Mam nadzieję, że nasi mieszkańcy będą kierowali się głosem rozsądku w nadchodzących wyborach i wybiorą takich przedstawicieli, którzy zapewnią bezpieczną przyszłość im i ich dzieciom.

Jerzy Nieużyła

Poniżej materiał archiwalny z 2013 roku.

https://www.youtube.com/watch?v=bSYVvr7GZYI

 

https://jaw.pl/2013/02/tramwaj-w-jaworznie-to-nie-zart/

https://jaw.pl/2021/06/brak-tramwaju-w-jaworznie-to-porazka-mowi-tomasz-tosza/