Ambrowiec - przebudzenie

Jest 24 kwietnia 2026. Wracam z planu filmowego w Sosnowcu, gdzie dokumentowaliśmy stan torfowiska Bory. Generalnie niemalże wszędzie w mieście, a w Parku Zielona przede wszystkim widać, że wiosna ruszyła z całą swoją potencją, jak mawiano dawnymi czasy, co Henryk Sienkiewicz utrwalił na kartach Trylogii. Pomiędzy rynkiem a kostkami prawie wszystko jest zielone. Wyróżnia się kilka pozornych suszków.

Czas najwyższy było sprawdzić, jak miewa się posadzony 8 grudnia 2025 ambrowiec amerykański jako następca obumarłego jaworu. Generalnie teraz wygląda prawie tak samo jak wówczas. Po prostu łyse na pierwszy rzut oka drzewko z nielicznymi kulistymi owocostanami w koronie. Jego najdrobniejsze gałązki znajdują się bardzo wysoko i dlatego obecnie bardzo trudno jest mi jednoznacznie ocenić kondycję tego drzewa. Jest jednak cień nadziei, ponieważ na jednej z grubszych gałęzi zauważyłem jedną kępkę rozwiniętych liści oraz kształtujący się kwiatostan. Póki co, jest nadzieja, ponieważ dwa chrzanowskie drzewa tego rodzaju także ociągają się z rozwijaniem liści. Bardziej wyrywny był ambrowiec zachodni, którego widziałem w Katowicach przy ulicy Jagiellońskiej. Tutaj niemalże na wielu gałązkach rozwijały się kwiatostany oraz młode listki. On jednak jest w tym miejscu od kilku lat, zatem zaakceptował tę miejscówkę. Generalnie ambrowce należą do drzew bardzo opornie ruszających z wegetacją. Podobnie czynią amerykańskie robinie akacjowe oraz przykładowo rodzimy jesion wyniosły. I jeszcze jedno. Jaworznicki ambrowiec jest zasiedlony przez malowniczy porost z gatunku złotorost ścienny. Przyjechał razem z nim ze szkółki.

Najmocniejszym zielonym akcentem na rynku są obecnie klony polne w okolicy przystanku autobusowego. Drzew tego gatunku jest tutaj sześć. Ich dłoniaste liście są bardzo rozwinięte. Korony tworzą wyraźne zielone kule. Liście naszego bohatera są stosunkowo niewielkie w porównaniu z innymi gatunkami tego rodzaju, chociażby z klonem zwyczajnym i klonem jaworem, które także tutaj i w najbliższej okolicy rozwinęły swoje ulistnienie. Warto jeszcze przyjrzeć się ich pniom. Są one obficie opanowane przez porosty, które tworzą na nich doskonałą maseczkę nawilżającą, dokonując przy okazji płytkiego peelingu. Nie mam całkowitej pewności co do gatunku, ale póki co stawiam na steranego życiem obrosta wzniesionego. Drugim w pełni ulistnionym gatunkiem w tej okolicy jest ozdobny głóg. To pełnokwiatowa odmiana mieszańca opisywanego jako głóg pośredni, mieszaniec głogi dwuszyjkowego z głogiem jednoszyjkowym. Często trafia do handlu pod łacińską nazwą Crataegus oxyacantha Paul’s Scarlet. Na pniach jaworznickich okazów pojawiły się pędy o liściach zbliżonych do głogu jednoszyjkowego. To bardzo często sadzone drzewo ozdobne w zieleni publicznej, ale wrażliwe na niekorzystne czynniki, przez co w pełni sezonu wegetacyjnego łysieje.

Drzewa w donicach także ruszają z wegetacją. Przypominam, że są to azjatyckie brzozy pożyteczne oraz magnolie. W ciągu ulicy Pocztowej zielenieją wspomniane powyżej klony zwyczajne. To drzewa w odmianie kolumnowej. Wyglądają kwitnąco. Na skwerze za biblioteką purpurowymi liśćmi wzrok przyciąga śliwa wiśniowa. Na rynku można jeszcze zauważyć zimozieloną trzmielinę pnącą oraz towarzyszącego jej żywotnika zachodniego. Bardzo barwnym akcentem są donice obsadzone tulipanami. Kwiaty wciąż tutaj są. Nie było dzikiej prywatyzacji. To może być zasługą wpływu hasła – Jaworzno, miasto monitorowane.

PS Dziewiąta tegoroczna wycieczka odbędzie się dopiero w sobotę 9 maja 2026.